{"id":3382,"date":"2021-05-13T19:22:53","date_gmt":"2021-05-13T17:22:53","guid":{"rendered":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/?post_type=project&#038;p=3382"},"modified":"2021-05-20T19:26:40","modified_gmt":"2021-05-20T17:26:40","slug":"wilhelm-stepper-tristis","status":"publish","type":"project","link":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/","title":{"rendered":"Stepper-Tristis Wilhelm"},"content":{"rendered":"[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; fullwidth=&#8221;on&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.1&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_fullwidth_header title=&#8221;@ET-DC@eyJkeW5hbWljIjp0cnVlLCJjb250ZW50IjoicG9zdF90aXRsZSIsInNldHRpbmdzIjp7ImJlZm9yZSI6IiIsImFmdGVyIjoiIn19@&#8221; subhead=&#8221;3 septembrie 1899, Timi\u015foara \u2013 dup\u0103 1941?&#8221; text_orientation=&#8221;center&#8221; header_scroll_down=&#8221;on&#8221; scroll_down_icon_size=&#8221;35px&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _dynamic_attributes=&#8221;title&#8221; _module_preset=&#8221;default&#8221; title_line_height=&#8221;1.8em&#8221; content_font=&#8221;||||||||&#8221; content_font_size=&#8221;18px&#8221; content_line_height=&#8221;2em&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Scriitor, Ziarist, Critic literar \u0219i Activist pacifist<\/span><\/p>[\/et_pb_fullwidth_header][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_padding=&#8221;0px||0px||false|false&#8221;][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; max_width=&#8221;80%&#8221; custom_padding=&#8221;10px||10px||true|false&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; link_font=&#8221;||||on||||&#8221; link_text_color=&#8221;#000000&#8243; link_font_size=&#8221;17px&#8221; link_text_color__hover_enabled=&#8221;on|hover&#8221; link_text_color__hover=&#8221;#0A4DA3&#8243;]<p><a href=\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/\">Home<\/a> &gt; <a href=\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/personalitati\/\">Personalities<\/a>\u00a0<\/p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_padding=&#8221;0px||0px||false|false&#8221;][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.9.1&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; max_width=&#8221;100%&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.0&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_gallery gallery_ids=&#8221;3383&#8243; hover_overlay_color=&#8221;rgba(10,77,163,0.6)&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; title_font=&#8221;||||||||&#8221; pagination_font=&#8221;|600|||||||&#8221; pagination_text_color=&#8221;#0A4DA3&#8243; hover_enabled=&#8221;0&#8243; title_text_color__hover_enabled=&#8221;on|hover&#8221; title_text_color__hover=&#8221;#0A4DA3&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;][\/et_pb_gallery][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; text_font_size=&#8221;16px&#8221; width=&#8221;80%&#8221; max_width=&#8221;80%&#8221; module_alignment=&#8221;center&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<blockquote>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Militant comunist \u00een tinere\u021be, s-a al\u0103turat armatei Republicii Sovietice Ungare, iar mai t\u00e2rziu, \u00een perioada interbelic\u0103 a fost o figur\u0103 proeminent\u0103 a vie\u021bii culturale din ora\u0219ul s\u0103u natal, Timi\u0219oara. Primul s\u0103u roman, \u201eBrom-Delirium\u201d a fost un portret, aclamat de critici, al stilului de via\u021b\u0103 boem. Ca antifascist Stepper-Tristis a parcurs Europa \u00een lung \u0219i \u00een lat, predic\u00e2nd pacifismul si adeziunea la Societatea Na\u021biunilor. A tr\u0103it o vreme \u00een Fran\u021ba, dar a dus, \u00een mare m\u0103sur\u0103, o via\u021b\u0103 de homeless \u0219i de hoinar. Dup\u0103 ocuparea Fran\u021bei de c\u0103tre Germania nazist\u0103, Stepper a aderat la Rezisten\u021ba francez\u0103, a fost arestat \u015fi a pierit probabil \u00eentr-un lag\u0103r de concentrare nazist.<\/span><\/p><br>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Wilhelm (Vilmos sau Vily) Stepper s-a n\u0103scut \u00een anul 1899 la Timi\u0219oara, \u00eentr-o familie de comercian\u021bi evrei. La v\u00e2rsta de 18 ani, Stepper s-a \u00eenrolat \u00een armata austro-ungar\u0103 \u0219i a participat la Primul R\u0103zboi Mondial ca voluntar \u00een for\u021bele de artilerie pe frontul italian. A participat la a \u0218asea B\u0103t\u0103lie de la Isonzo. <\/span><\/p><br>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">\u00cen anul 1919, ca urmare a Revolu\u021biei Crizantemelor, Stepper a plecat la Budapesta, unde s-a \u00eenrolat \u00een Armata Ro\u0219ie Maghiar\u0103. C\u00e2nd interven\u021bia armatei rom\u00e2ne a pus cap\u0103t Republicii Ungare a Sfaturilor sub conducerea lui B\u00e9la Kun, el a p\u0103r\u0103sit capitala maghiar\u0103 \u0219i a peregrinat prin diferite zone ale Europei Centrale. <\/span><\/p>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Stepper a revenit \u00een Timi\u0219oara natal\u0103, care a devenit, \u00eentre timp, parte a Rom\u00e2niei Mari. A scris, ad\u0103ug\u00e2ndu-\u015fi numele Tristis, \u00een german\u0103 la \u201eTemeswarer Zeitung\u201d, la \u201ePester Lloyd\u201d, \u00een maghiar\u0103 la s\u0103pt\u0103m\u00e2nalul de teatru \u201eKom\u00e9dia\u201d. \u00cen 1920 a publicat un volum de povestiri intitulat \u201eRitta\u201d. \u00cen anii 1920-1930 Stepper Tristis a mai colaborat la cotidianul \u00een limba maghiar\u0103 \u201eTemesv\u00e1ri Hirlap\u201d, la revista \u201eRiport\u201d, precum \u0219i la s\u0103pt\u0103m\u00e2nalul lui Emil Br\u00e1zay, \u201eA Toll\u201d. A devenit o figur\u0103 popular\u0103 \u00een via\u021ba cultural\u0103 a ora\u0219ului. \u00cen 1924, Stepper a plecat la Paris, trec\u00e2nd prin Regatul s\u00e2rbo-croato-sloven \u0219i prin Italia, trimi\u021b\u00e2nd coresponden\u021be gazetelor din Timi\u0219oara. La un moment dat s-a stabilit la Nisa, unde a \u00eenfiin\u021bat o agen\u021bie turistic\u0103, apoi a locuit la Geneva, \u00een calitatea de colaborator al gazetei vieneze \u201eNeue Freie Presse\u201d c\u0103reia i-a trimis \u0219tiri \u0219i reportaje de la sediul Societ\u0103\u021bii Na\u021biunilor. <\/span><\/p><br>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Fascinat de Fran\u021ba, Stepper a vizitat-o des \u0219i a frecventat cercurile boemei pariziene. Tr\u0103irile din acea perioad\u0103 au stat la baza romanului s\u0103u <i>Brom-Delirium<\/i> (1926), publicat \u00een limba maghiar\u0103 la Timi\u0219oara, sub numele Tristis, \u0219i care i-a c\u00e2\u0219tigat admira\u021bia litera\u021bilor din Budapesta. Pe la 1928 Stepper a stat \u00een fruntea asocia\u021biei literare \u201eClubul Arti\u0219tilor\u201d din Timi\u0219oara care grupa laolalt\u0103 intelectuali locali germani, maghiari, evrei \u0219i s\u00e2rbi. <\/span><\/p>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">\u00cen 1930 Stepper-Tristis s-a stabilit \u00een Fran\u021ba. \u00cencep\u00e2nd din anul 1933, el a devenit un suporter activ al Societ\u0103\u021bii Na\u021biunilor. Stepper a petrecut o vreme la Milano \u0219i la Verona unde a fost arestat pentru vagabondaj, dup\u0103 ce a fost g\u0103sit dormind \u00een strad\u0103 \u0219i lipsit total de resurse. <\/span><\/p><br>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Scurt timp \u00eenaintea izbucnirii celui de-al Doilea R\u0103zboi Mondial, a fost iar\u0103\u0219i arestat \u0219i de\u021binut la Nisa vreme de 30 zile. \u00cen acele zile a scris \u00een francez\u0103 un al doilea roman, <i>Mon espace vital<\/i> (Spa\u021biul meu vital) despre peregrin\u0103rile sale mai ales \u00een Italia \u0219i Fran\u021ba, publicat la Paris. O nuvel\u0103 i-a fost tradus\u0103 \u00een maghiar\u0103 de c\u0103tre J\u00f3zsef M\u00e9liusz sub titlul <i>Europai Idill<\/i> (Idil\u0103 european\u0103) \u0219i publicat\u0103 \u00een \u201eKorunk\u201d. Despre via\u021ba lui Stepper din acel moment \u00eencolo se \u015ftie pu\u021bin. \u00cen 1941 a fost arestat de Gestapo \u00eentr-o sta\u021bie de tren din Lyon \u015fi deportat \u00eentr-un lag\u0103r de concentrare nazist, unde se presupune c\u0103 a murit. <\/span><\/p><br>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\">Opera lui Stepper a fost ignorat\u0103 \u00een Rom\u00e2nia postbelic\u0103, de\u0219i unele texte ale sale au fost traduse \u0219i republicate \u00een magazinul \u201eSecolul 20\u201d din Bucure\u0219ti. Interesul pentru scrierile sale a crescut \u00een secolul XXI datorit\u0103 cercet\u0103rilor scriitorului \u015fi criticului literar Adriana Babe\u021bi.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.9.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; text_font_size=&#8221;16px&#8221; width=&#8221;80%&#8221; max_width=&#8221;80%&#8221; module_alignment=&#8221;center&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><b>Opere literare<\/b><\/span><\/p>\n<ul class=\"ul1\">\n<li class=\"li2\"><span class=\"s2\"><\/span><span class=\"s1\"><i>Ritta \u2013 <\/i>culegere de nuvele (limba maghiar\u0103). Temesv\u00e1r, 1920<\/span><\/li>\n<li class=\"li3\"><span class=\"s3\"><\/span><span class=\"s1\"><i>Brom-Delirium (P\u00e1rizsi reg\u00e9ny)<\/i> \u2013 roman (limba maghiar\u0103), Ed. Janus, 1926, Timi\u0219oara<\/span><\/li>\n<li class=\"li1\"><span class=\"s3\"><\/span><span class=\"s1\"><i>Mon espace vital<\/i> \u2013 roman (limba francez\u0103). Ed. Stock, 1939, Paris <\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><b>Sources<\/b><\/span><\/p>\n<ul class=\"ul1\">\n<li class=\"li4\"><span class=\"s4\"><\/span><span class=\"s5\">Articol pe wikipedia rom\u00e2n\u0103 <a href=\"https:\/\/ro.wikipedia.org\/wiki\/Wilhelm_Stepper-Tristis\"><span class=\"s6\">https:\/\/ro.wikipedia.org\/wiki\/Wilhelm_Stepper-Tristis<\/span><\/a><\/span><\/li>\n<li class=\"li3\"><span class=\"s3\"><\/span><span class=\"s1\">Wilhelm Stepper-Tristis, &#8222;Spa\u021biul meu vital&#8221; fragment publicat \u00een Adriana Babe\u021bi, Cornel Ungureanu, <i>Europa Central\u0103. Memorie, paradis, apocalips\u0103<\/i>, Polirom, Ia\u0219i, 1998, p.\u00a0324-336. ISBN: 973-683-131-0<\/span><\/li>\n<li class=\"li3\"><span class=\"s3\"><\/span><span class=\"s1\">Unionpedia, \u00een maghiar\u0103<\/span><\/li>\n<li class=\"li3\"><span class=\"s3\"><\/span><span class=\"s1\">Articol redactat de J\u00e1nos Sz\u00e1sz \u00een Lexiconul literaturii maghiare din Rom\u00e2nia al Editurii Kriterion<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span class=\"s2\"><\/span><\/p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":1,"featured_media":4795,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"project_category":[145],"project_tag":[],"class_list":["post-3382","project","type-project","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","project_category-s"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.0 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"museum.jewishtimisoara\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-05-20T17:26:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/3-21.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"400\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"300\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/\",\"url\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/\",\"name\":\"Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-05-13T17:22:53+00:00\",\"dateModified\":\"2021-05-20T17:26:40+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Prima pagin\u0103\",\"item\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Proiecte\",\"item\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Stepper-Tristis Wilhelm\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/\",\"name\":\"museum.jewishtimisoara\",\"description\":\"Muzeul Virtual Al Evreilor Din Timi\u0219oara\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-GB\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara","og_url":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/","og_site_name":"museum.jewishtimisoara","article_modified_time":"2021-05-20T17:26:40+00:00","og_image":[{"width":400,"height":300,"url":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/3-21.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Estimated reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/","url":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/","name":"Stepper-Tristis Wilhelm - museum.jewishtimisoara","isPartOf":{"@id":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/#website"},"datePublished":"2021-05-13T17:22:53+00:00","dateModified":"2021-05-20T17:26:40+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/wilhelm-stepper-tristis\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Prima pagin\u0103","item":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Proiecte","item":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/project\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Stepper-Tristis Wilhelm"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/#website","url":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/","name":"museum.jewishtimisoara","description":"Muzeul Virtual Al Evreilor Din Timi\u0219oara","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-GB"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project\/3382","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project"}],"about":[{"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/project"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3382"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project\/3382\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4804,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project\/3382\/revisions\/4804"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4795"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3382"}],"wp:term":[{"taxonomy":"project_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project_category?post=3382"},{"taxonomy":"project_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/museum.jewishtimisoara.ro\/en\/wp-json\/wp\/v2\/project_tag?post=3382"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}